Hạ viện Mỹ đề xuất dự luật thuế tiền số thu ròng 500 triệu USD, nới thuế cho stablecoin và phí nhỏ

Một gói cải tổ thuế tiền mã hóa tại Hạ viện Mỹ được dự báo sẽ giúp ngân sách liên bang tăng thu ròng khoảng 500 triệu USD, đồng thời giảm gánh nặng thuế với thanh toán bằng stablecoin và một số loại phí nhỏ. Ủy ban Ways and Means của Hạ viện dự kiến xem xét H.R. 10357 (Digital Asset Tax Certainty Act) vào ngày 16/9, đưa lên bàn nghị sĩ một bản viết lại khá toàn diện cách đánh thuế tài sản số sau nhiều tháng đàm phán về việc nên đối xử tiền số gần với tài sản tài chính truyền thống đến mức nào. Theo Ủy ban Hỗn hợp về Thuế (Joint Committee on Taxation"JCT"), dự luật sẽ làm tăng thu ngân sách liên bang ròng khoảng 500 triệu USD trong giai đoạn tài khóa 2027"2036, sau khi bù trừ các điều khoản vừa làm tăng vừa làm giảm nguồn thu. Gói đề xuất bao quát stablecoin, phí giao dịch, lỗ giao dịch, cho vay tài sản số, staking và xử lý các vi phạm thuế trước đây. Điểm đánh đổi cốt lõi của dự luật là giảm "ma sát thuế" khiến các hoạt động tiền số thường ngày trở nên rườm rà, nhưng đồng thời mở rộng các quy tắc kiểu chứng khoán với hoạt động giao dịch để tạo thêm nguồn thu có thể lên tới hàng tỷ USD. Luật sư thuế tiền số Andrew Gordon nhận định: "Đây là bước tiến rất lớn cho nhà đầu tư tiền số" những người chỉ muốn có quy tắc thuế rõ ràng. Ai cũng phải đóng thuế, quy tắc cần minh bạch." Nới thuế stablecoin nhưng đi kèm giới hạn Dự luật dành cơ chế riêng cho stablecoin neo theo USD đủ điều kiện, nhằm tránh việc dao động nhỏ quanh mốc 1 USD tạo ra lãi/lỗ buộc người nộp thuế phải tính toán mỗi lần sử dụng token. Theo đề xuất, giá trị quy đổi (redemption value) thường sẽ được dùng để xác định giá vốn và giá trị thu về cho các giao dịch đủ điều kiện diễn ra trong các biên độ quy định quanh mức neo. Nhóm nhà giao dịch, môi giới và dealer sẽ bị loại khỏi ưu đãi này; một số người dùng thực hiện quá 5.000 giao dịch được tính; cùng các trường hợp có đồng tiền chức năng không phải USD cũng không thuộc diện áp dụng. Miễn tính lãi/lỗ cho phí mạng lưới, nhưng không miễn 10 USD cho mua sắm Dự luật cũng đề xuất bỏ qua lãi hoặc lỗ khi tài sản số được dùng để thanh toán phí mạng lưới hoặc phí giao dịch không quá 10 USD, bao gồm phí gas blockchain và một số khoản phí giao dịch hoặc phí thanh khoản. Điều khoản này sẽ có hiệu lực với các giao dịch chuyển nhượng sau ngày 31/12/2027 và là một trong những hạng mục "tốn kém" nhất của gói. JCT ước tính ưu đãi phí nhỏ sẽ làm giảm thu ngân sách liên bang 2,365 tỷ USD đến năm 2036. Dự luật không thiết lập miễn trừ phổ quát 10 USD cho các giao dịch mua hàng bằng Bitcoin hoặc các đồng tiền số khác. Phạm vi miễn trừ chỉ gắn với phí liên quan đến giao dịch, nên phần lớn hoạt động mua sắm vẫn chịu cách xử lý hiện hành: tài sản số được coi là tài sản (property). Siết "wash sale" và mở rộng mark-to-market để bù nguồn thu Để thu lại nguồn thu ở các phần khác, dự luật nhắm vào lợi thế thuế mà nhà đầu tư tiền số lâu nay có so với nhà giao dịch cổ phiếu. H.R. 10357 mở rộng quy định hạn chế "wash sale" sang các tài sản số được giao dịch, ngoại trừ stablecoin USD đủ điều kiện. Theo quy định hiện tại, nhà đầu tư có thể bán Bitcoin chịu lỗ, mua lại ngay sau đó và vẫn dùng khoản lỗ cho mục đích thuế, do cơ chế wash sale chủ yếu áp dụng với cổ phiếu và chứng khoán. Dự luật sẽ hạn chế chiến lược này và còn bao phủ một số tài sản "tương đương về kinh tế", gồm các phiên bản wrapped và tokenized. JCT dự báo thay đổi này sẽ làm tăng thu ngân sách 1,707 tỷ USD trong giai đoạn dự toán. Một điều khoản khác mở rộng khả năng áp dụng kế toán mark-to-market cho dealer và trader tài sản số nếu hoạt động đủ điều kiện được coi là một ngành nghề/kinh doanh. JCT ước tính các thay đổi này sẽ tăng thu 2,332 tỷ USD đến năm 2036. Tổng cộng, hai điều khoản liên quan giao dịch dự kiến mang về hơn 4 tỷ USD, giúp hấp thụ phần giảm thu ở các ưu đãi khác. Cho vay và staking tiến gần khung truyền thống Ngoài giao dịch, gói đề xuất mở rộng cách xử lý thuế vốn đang áp dụng cho cho vay chứng khoán sang các khoản cho vay tài sản số đủ điều kiện. Điều này có thể giảm bất định về việc chuyển giao tạm thời crypto theo hợp đồng cho vay có bị coi là bán chịu thuế hay không. Các thỏa thuận đủ điều kiện thường sẽ không phải ghi nhận ngay lãi/lỗ nếu đáp ứng yêu cầu về việc hoàn trả tài sản tương đương và các điều kiện kinh tế của giao dịch. Với các quỹ tín thác đầu tư (investment trusts), dự luật đưa ra điều chỉnh có mục tiêu: ngăn việc một tín thác vốn đủ điều kiện bị mất trạng thái thuế chỉ vì người được ủy thác thực hiện staking với tài sản số do phương tiện đầu tư nắm giữ. Điều này có thể gỡ rào cản cho các sản phẩm đầu tư muốn nhận phần thưởng staking. Dù vậy, đề xuất hạn chế hơn với thợ đào và người staking cá nhân. Dự luật phân loại thu nhập từ xác thực là thu nhập thông thường (ordinary income) và thiết lập quy tắc xác định nguồn thu, trong khi vẫn giữ khung thời điểm ghi nhận hiện tại"thường ghi nhận phần thưởng staking khi người nộp thuế nắm quyền kiểm soát tài sản. Điều đó đồng nghĩa dự luật chưa đi theo đề xuất của ngành về việc hoãn đánh thuế phần thưởng đào/staking mới tạo ra cho tới khi tài sản được bán. Mở lối tự giác khắc phục sai sót cũ Người nộp thuế có vấn đề kê khai trong quá khứ sẽ có thêm kênh tuân thủ. Bộ Tài chính sẽ được chỉ đạo xây dựng Digital Asset Voluntary Disclosure Program, cho phép đối tượng đủ điều kiện sửa tờ khai trước đây, nộp thuế và lãi còn thiếu, đồng thời có thể được giảm một số khoản phạt. Quy trình lập pháp còn dài Phiên "markup" ngày thứ Tư là phép thử đầu tiên xem các thỏa hiệp có trụ vững trong quy trình lập pháp hay không. Các thành viên ủy ban có thể sửa dự thảo trước khi bỏ phiếu về việc trình lên bước tiếp theo. Ngay cả khi được thông qua, H.R. 10357 vẫn cần Hạ viện bỏ phiếu toàn thể, Thượng viện xem xét và Tổng thống ký. Nếu các điều khoản về wash sale, phí hoặc stablecoin bị điều chỉnh trong phiên markup, dự báo tăng thu ròng 500 triệu USD của JCT cũng có thể thay đổi. Khi đó, các nghị sĩ sẽ phải cân nhắc mức độ giảm thuế sẵn sàng cấp mà không khiến toàn bộ gói trở thành phương án làm thất thu.